منظور از هجرت آفاقی و انفسی چیست؟

0 216

هجرت _ که از آن به مهاجرت نیز تعبیر شده _ به معنای جدایی است.

“هجرت” از مادّۀ “هجر” به معنای ترک و جدایی است، مهاجرت در اصل به معنای بریدن از دیگری و ترک وی است.

مهاجرت گاهی با بدن: «…وَ اهْجُرُوهُنَّ فِی الْمَضَاجِعِ…»«در بستر از آنها دوری نمائید».نساء ۳۴

[۲] «در بستر از آنها دوری نمائید».
یا با زبان و قلب: «إِنَّ قَوْمِی اتَّخَذُوا هَذَا الْقُرْآنَ مَهْجُورًا »
[۳]

یا با زبان و قلب: «إِنَّ قَوْمِی اتَّخَذُوا هَذَا الْقُرْآنَ مَهْجُورًا »«قوم من قرآن را رها کردند».فرقان ۳۰

و گاهی بریدن از غیر با هر سه (بدن، زبان، قلب) است:«وَ اصْبِرْ عَلَی مَا یَقُولُونَ وَ اهْجُرْهُمْ هَجْرًا جَمِیلًا »«و در برابر آنچه (دشمنان) می‌گویند شکیبا باش و به طرزی شایسته از آنان دوری گزین!»مزمل ۱۰

[۴] «وَ اصْبِرْ عَلَی؛ «…وَ الَّذِینَ هَاجَرُواْ…»
[۶]

«…و کسانی که هجرت کردند…».یعنی کسانی که از بلاد کفر به بلاد ایمان هجرت کردند.بقره ۲۱۸

که به همه اینهاهجرت می‌گویند.

هجرت آفاقی این است که انسان برای توجّه به خدا، گرایش به حق و انجام وظایف بندگی در طبیعت، از سویی به سوی دیگر حرکت وهجرت کند; مانندهجرت پیامبر گرامی اسلام از مکه به مدینه.
وهجرت انفسی این است که انسان در درون خود از تمایلات نفاسان، به سوی خواسته های الهی حرکت نماید و هوای نفس را ترک کند.
حتّی انسان مواخذه شده که چراهجرت نکرده، آیا زمین خدا وسیع نبود؟ «فتهاجروا(۲); که در آن هجرت کنید».

اصولاً روح هجرت مقدس همان فرار از «ظلمت» به «نور» و از کفر به ایمان، از گناه و نافرمانی به اطاعت خدا است، و لذا در احادیث می‏خوانیم، مهاجرانی که جسمشان هجرت کرده اما در درون و روح خود هجرتی نداشته‏اند، در صف مهاجران نیستند، و به عکس آنها که نیازی بههجرت مکانی نداشته ‏اند، اما دست بههجرت درونی زده ‏اند، در زمره مهاجرانند.
امیرمؤمنان علی علیه‏السلام می‏فرمایند: «وَیَقُولُ الرَّجُلُ هاجَرْتُ وَلَمْ یُهاجِرْ اِنَّمَا الْمُهاجِرُونَ الَّذینَ یَهْجُرُونَ السَّیِّئاتِ وَلَمْ یَأْتُوا بِها

[۳۹]

؛ کسی می‏گوید مهاجرت کردم در حالی که مهاجرت واقعی نکرده است، مهاجران (واقعی) آنها هستند که از گناهان هجرت کنند و مرتکب آن نشوند.»

 

ـــــــــــــــــــــ
۱ – سوره نساء، آیه ۱۰۰٫
۲ – سوره نساء، آیه ۹۷٫

ـ۱۸۶۵ـ
و دربارههجرت انفسی می خوانیم:«والرجز فاهجر; از ناپاکی هجرت کن».(۱)

(بخش پاسخ به سؤالات )

ـــــــــــــــــــــ
۱ – سوره مدثر، آیه ۵٫

ـ۱۸۶۶ـ

ارسال یک پاسخ

توجه داشته باشید: آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نظر شما پس از تایید مدیر منتشر خواهد شد.