چگونه تقلید میتواند مانع معرفت صحیح گردد؟

0 6

یکی از چیزهایی که مانع تعقّل و کسب معرفت صحیح میشود (تقلید) است افرادی که گرفتار ضعف و سستی خرد و اندیشه هستند بجای آنکه خود بیندیشند و عقل و فکر خود را بطرز صحیح به کار بگیرند در بست به اعتقاد دیگران اعتماد کرده و معتقدات خود را از ایشان میگیرند.

طبیعی ترین تقلیدهای انسان تقلیدی است که افراد از پدران و اجداد خویش و یا یک نسل در یک جامعه از نسل قبل از خود به عمل میآورند.

در قرآن در موارد زیادی با بیانات مختلف از تقلید به عنوان مانع اساسی تعقّل و درک درست مطالب و تحصیل عقاید و معارف صحیح یاد میکند که به برخی از این آیات اشاره میکنیم:
در یک مورد میفرماید:
«اََمْ اتینا هُمْ کِتاباً مِنْ قَبْله فَهُمْ بِه مُسْتَمْسِکُونَ بَلْ قالُوا اِنّا وَجَدْنا ابائَنا عَلی اُمَهٍ وَ اِنّا عَلی اثارِهِمْ مُهْتَدُونَ وَ کَذلِکَ ما اَرْسَلْنا مِنْ قَبْلِکَ فی قَرْیَهً مِنْ نَذیرٍ اِلّا قالَ مُتْرَفُوها اِنّا وَجَدْنا ابائَنا عَلی اُمَّهٍ وَ اِنّا عَلی آثارِهِمْ مُقْتَدُونَ قالَ اَوَلَوْ جِئتُکُمْ بِاَهْدی مِمّا وَجَدْتُمْ عَلَیْهِ آبائَکُمْ قالُوا اِنّا بِما اُرْسِلْتُمْ بِه کافِرُوْن»۱
آیا پیش از این کتابی به ایشان داده بودیم تا( دراین اعتقاد باطل) بدان تمسّک جویند؟ (نه) بلکه میگفتند ما پدران خویش بر آئینی یافتیم و ما بر آثار( افکار و رفتار و گفتار) آنان هدایت گردیده شدهایم و این چنین نفرستادیم پیش از تو در هیچ شهری(رسول) بیم دهندهای را جز آنکه متنّعمین ( ومرفّهین) آن میگفتند ما پدرانمان را بر آیینی یافتهایم و ما (پیروان) و اقتدا کنندگان آثارشان هستیم گفت: آیا و اگر چه بیاورم برایتان (چیزی) هدایت کنندهتر از آنچه که پدرانتان را بر آن یافتهاید؟(در پاسخ) گفتند: ما به آنچه که شما آوردهاید کافریم.
در این آیه در ضمن نکوهش تقلید از پدران, آن را نقطه مقابل پیروی از کتاب آسمانی و وحی, مطرح و در مورد به این حقیقت اشاره کردهاست: نخست میگوید: آیا به کتابی که قبلاً به ایشان دادهایم تمسک میجویند؟ سپس در پاسخ این سوال انکاری اظهار میدارد که نه, بلکه به تقلید از پدران خود این عقاید نادرست را میپذیرند و ترویج میکنند.

بار دوم مجدداً در پاسخ به آنان که میگفتند ما به آباء خویش اقتدا کردهایم, پیامبر خدا میگوید: آیا و اگر چه ما مطالب هدایت کنندهتری از آنچه که پدرانتان داشتهاند برایتان آورده باشیم؟
(۱)- زخرف/۲۱-۲۴

ارسال یک پاسخ

توجه داشته باشید: آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نظر شما پس از تایید مدیر منتشر خواهد شد.