ابزار تفسیر صحیح قرآن چیست تا انسان بتواند اطمینان کند، تفسیر مطابق با واقع است؟

0 19

یا أَیُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَیْکَ مِنْ رَبِّکَ (۱)

ای پیامبر! آنچه از طرف پروردگارت بر تو نازل شده است، کاملًا (به مردم) برسان!

وَ أَنْزَلْنا إِلَیْکَ الذِّکْرَ لِتُبَیِّنَ لِلنَّاسِ ما نُزِّلَ إِلَیْهِمْ (۲)

و ما این ذکر [قرآن‏] را بر تو نازل کردیم، تا آنچه به سوی مردم نازل شده است برای آنها روشن سازی(وتفسیر کنی ).

َیُعَلِّمُهُمُ الْکِتابَ وَ الْحِکْمَهَ(۳)

و آنها را کتاب و حکمت بیاموزد.

پس خداوند هم قرآن را نازل کرده و هم در کنار آن مفسر قرار داده که قرآن را آن گونه که باید می فهمند و تفسیر می کنند تا بدین صورت حق بر بشر تبیین شود و روشن گردد و برای گمراهان حجتی نماند و این نبودن حجت برای کفر و گمراهی را بعد از نزول قرآن و بیان رسول این گونه اعلام می کند:

وَ کَیْفَ تَکْفُرُونَ وَ أَنْتُمْ تُتْلی‏ عَلَیْکُمْ آیاتُ اللَّهِ وَ فیکُمْ رَسُولُهُ  (4)

و چگونه کفر می ورزید با اینکه (در دامان وحی قرار گرفته‏اید، و) آیات خدا بر شما خوانده می‏شود و پیامبر او در میان شماست؟!

بعد از پیامبر هم “اهل بیت ” او مفسران خدایی قرآن می باشند که در کنار قرآن ضامن هدایت اند و با تمسک به آن دو از گمراهی در امان خوهند ماند و حدیث متواتر “ثقلین” بر آن دلالت صریح دارد. (۵)

پس با وجود قرآن و عترت که تا سال ۳۲۹ ه.ق حضور محسوس در جامعه داشته و در این مدت قرآن را تفسیر کرده و حکم آن را برای زمان ها و شرایط مختلف بیان کرده اند، ما می توانیم حق را در هر موردی بیابیم و حجت خدا بر ما تمام است حالا اگر ما حق را نخواهیم و خود را به نفهمیدن بزنیم، این دیگر نتیجه هواپرستی خود ما است نه این که راه روشن نبوده و ما به اشتباه افتاده ایم.

اما حالا و در دوران غیبت حکما و عرفا و فلاسفه ممکن است در مسائل ریز و اجتهادی استنباط خطا داشته باشند که این حد از اشتباه و خطا برای غیر معصوم طبیعی و مورد چشم پوشی است. اما در مسائل اصلی و مهم آیات و روایات آن قدر زیاد و معنایشان چنان واضح است که حق طلب را به حق می رساند.

عالمان در دوره غیبت ابتدا خود را از هوا و هوس و انگیزه های غیر خدایی تخلیه کرده و به گنجینه آیات و روایات بر اساس چارچوبی که پیامبر و امامان ارائه داده اند، مراجعه کرده و به استنباط معارف و احکام قرآنی می پردازند و با توجه به بیانات فراوان قرآن و حدیث در شرایط مختلف زمانی که در ۴ قرن حضور معصوم ارائه شده، بینش و حکم حق را استنباط می کنند و اشتباهات احتمالی و نا خواسته آنها در ریزه کاری ها ، طبیعی بوده و مورد چشم پوشی است. 

خلاصه آن که ما در دوران غیبت معصوم دو راه داریم:

یکی آن که  به طور کلی تفسیر قرآن را ممنوع اعلام کنیم که این خود باعث دور کردن مردم از معارف قرآن میشود و دیگر آن که با وجود خطاهای احتمالی اجازه تفسیر قرآن را به علماء و بزرگان بدهیم. اگرچه ما را صدرصد به واقع نرسانند. و به قول معروف آب دریا را اگر نتوان کشید یا به قدر تشنگر باید چشید. 

پی نوشت ها:

۱. مائده (۵) آیه ۶۷.

۲. نحل (۱۶) آیه ۴۴.

۳. بقره (۲) آیه ۱۲۹.

۴. آل عمران (۳) آیه ۱۰۱.

۵. سید علی میلانی، حدیث الثقلین، قم، مرکز الابحاث العقائدیه، ۱۴۲۱ ق. 

منبع: مرکز ملی پاسخگویی به سوالات دینی

ارسال یک پاسخ

توجه داشته باشید: آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نظر شما پس از تایید مدیر منتشر خواهد شد.