نماز قضای پدر بر دختر

4 10,227

نماز قضای پدر بر دختر :پیش از پاسخ دادن به این سؤال، باید گفت در فقه اهل‏ سنّت تا جایی که نگارنده تحقیق کرده است.

اصلاً موضوعی به عنوان قضای نمازهای پدر یا والدین وجود ندارد، و این موضوع اختصاصی به فقه شیعه دارد.

ملااحمد نراقی – فقیه و عالم بزرگ اخلاق و عرفان در سده سیزده هجری – می‏گوید:

«ولیِّ میّت که بایست عباداتی مثل نماز را از طرف میت قضا کند، بزرگ‏ترین فرزند ذکور اوست».(۱)

وی درباره واجب نبودن نمازهای قضای میت بر دیگران می‏نویسد:

«در عدم وجوب نمازهای قضایی که فوت شدنشان از سوی میت معلوم است، بر غیر ولیِّ میت، شکی نیست».(۲)

روایات:

در تعدادی از روایات، از بزرگ‏ترین فرزند ذکور میت که عهده‏ دار قضای نماز و روزه میت است.

تحت عنوان سزاوارترین فرد اولی نسبت به او یاد شده است. از امام صادق(ع) سؤال شد:

اگر شخصی از دنیا رفت و نماز و روزه قضا داشت، چه باید کرد. آن حضرت(ع) فرمود:

«فرد اولی (سزاوارترین فرد) نسبت به میت، آنها را قضا کند».(۳)

آیا باید بزرگترین فرزند پسر خودش عبادت های پدر فوت شده را به جا بیاورد؟

الزامی نیست که بزرگ‏ترین فرزند ذکور، شخصاً عبادت‏های میت را به جا آورد؛

بلکه می‏تواند کسی را اجیر کند که عبادت‏های پدرش را از طرف او قضا نماید.

نمازقضای پدر بر دختر:

در رساله‏ های عملیه درباره این حکم و حکم پیشین، آمده است:

«اگر پدر، نماز و روزه خود را به جا نیاورده باشد، چنانچه از روی نافرمانی ترک نکرده و می‏توانسته است قضا کند،

بر پسر بزرگ‏تر واجب است که بعد از مرگ او، آن‏ها را به جا آورد یا برای او اجیر بگیرد.

اگر از روی نافرمانی هم ترک کرده باشد، واجب است همین گونه عمل کند…».(۴)

اگر شخص دیگری چون دختر میت یا حتی فرد بیگانه‏ ای – به هر دلیل – عبادت‏ها و از جمله نمازهای میت را از طرف او قضا نماید،

باز هم صحیح است و تکلیف از عهده ولی میّت (بزرگ‏ترین فرزند ذکور) برداشته می‏شود.

کسی که عهده‏ دار قضای عبادات میت می‏شود، باید شیعه امامی باشد چه فرزند پسر و چه دختر و …؛

در غیر این صورت، تکلیف ساقط نمی‏گردد.

از امام معصوم(ع) پرسش شد:

آیا کسی که عارف به ائمه نیست، می‏تواند تکالیف میّت را قضا کند؛

آن حضرت فرمود: «آن را جز مسلمان عارف به ائمه نمی‏تواند قضا کند»

+ همچنین بخوانید : حکم روزه استیجاری چیست ؟

در تحریر الوسیله آمده است:

«اجیر گرفتن به منظور نیابت از مردگان در قضای نمازها – همانند دیگر عبادت‏ها – جایز است؛

همچنان که نیابت از آنان به عنوان تبرع (قربْ الی الله) مجاز است».(۵)

_____________________

پاورقی

۱.مستند الشیعه، ملا احمد نراقی، ج ۷، الفصل الثانی فی قضأ الصلاْ عن الامرات، ص ۳۳۴، تحقیق مؤسسه آل‏البیت، مشهد چاپ نخست ۱۴۱۶/

۲.همان

۳.وسائل الشیعه، شیخ حرعاملی، ج ۸، ص ۲۷۸، ابواب قضا الصلوات، باب ۱۲، تصحیح و تحقیق ربانی شیرازی،

داراحیأ التراث العربی، بیروت چاپ پنجم/ پدر بر دختر

۴.متن فوق، نظریه مرحوم امام خمینی؛ است. نظرات آیات عظام:

فاضل لنکرانی، گلپایگانی، خویی و مکارم نیز همین طور است؛ با این تفاوت که آیت الله مکارم شیرازی می‏گوید:

چنانچه نمازهای فوت شده از روی تعمد بوده، خواندن قضای آنها احتیاط مستحب است.

(توضیح المسائل مراجع، بنی هاشمی خمینی، ج ۱، احکام نماز،

نماز قضای پدر که بر پسر بزرگ‏تر واجب است، ص ۷۹۱ – ۷۸۹، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ پنجم، ۱۳۷۹ قم)

۵.تحریرالوسیله، امام خمینی، ج ۱، ص ۲۸۸، کتاب الصلاْ

احکام مرتبط

منبع : سامانه پاسخگویی به سوالات و شبهات دینی

4 نظرات
  1. ناشناس می گوید

    پدر من در سن ۵۵ سالگی فوت شدن پسر هم ندارن ۲تا دختر دارن یکی ۲۵ ساله یکی ۱۵ ساله وظیفه ی کدام یک هست که نمازشان را بخوانند؟

  2. ناشناس می گوید

    برای خواندن نماز قضا برای پدر باید چه نیتی کنم

  3. سیده حکیمه می گوید

    سلام وقت بخیر آیا دختر میتواند نماز قضا برای پدرش که تازه به رحمت خدارفته بخواند

  4. محمدعلپور می گوید

    سلام
    پدرهمسرم از دنیا رفته اند و پسر بزرگ در امر بجا اوردن نماز قضا کوتاهی نموده اند و اکنون همسرم میخواهند این وظیفه را به عهده بگیرند.
    ایا امکان این امر ممکن است؟؟

ارسال یک پاسخ

توجه داشته باشید: آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نظر شما پس از تایید مدیر منتشر خواهد شد.