چرا اسلام هیچگاه زنان و دختران را خارج از چارچوب خانواده و به صورت مجرد در نظر نمی گیرد توجیه احکام مربوط به ارث و دیه فقط در صورتی درست است که ما زن و مرد را متاهل فرض کنیم؟

0 46

ضمن ارج نهادن به روحیه کنکاش گری شما توجه شما را به نکات ذیل جلب می کنیم: 
اولا، زن و مرد در عمده احکام شاید تا ۹۰درصد احکام همسان و مشترک هستند و احکام اختصاصی بین زن و مرد به عنوان یک استثناء بر اصل قاعده همانندی و اشتراک در حقوق و تکالیف است. 
ثانیا، در احکام اختصاصی زنان، گاهی دختران در خارج از چارچوب خانواده لحاظ شده اند. مثل مسأله بلوغ، رضایت در ازدواج و حضانت و گاهی به طور مشخص در چارچوب خانواده در نظر گرفته شده اند مثل مسأله نفقه همسران (توجه دارید که در مسأله نفقه فرزندان فرقی بین دختر و پسر نیست) و احکام (حقوق و تکالیف) زناشویی و گاهی به طور عام خواه در چارچوب خانواده یا به طور مجرد و این نگاه نیز دلایل مختلفی دارد از جمله اشتراک برخی خصلت ها و ویژگی ها در زنان خواه قبل یا بعد از ازدواج باشند مثل شهادت دادن زنان در محاکم یا تصدی امر قضاء یا لزوم پوشش (حجاب) اسلامی و… و نیز طبیعت برخی احکام و قوانین، تعمیم و عدم اختصاص را می طلبد. مثل مسأله ارث که یک نحوه گردش طبیعی ثروت از پدر و مادر به فرزندان و از آنان به فرزندانشان واضح است که نگاه ایستا به مسأله ارث ناتمام است بلکه باید در یک روند مستمر که این ثروت همواره در معرض گردش و تبادل است نگریسته شود. 
پسران حال، مردان آینده اند که باید از قبل از ازدواج آمادگی برای تشکیل خانواده را داشته باشند و منابع مالی تأمین هزینه زندگی را داشته باشند این طور نیست که درست یک روز قبل و یا همزمان با ازدواج و تأهل بتوانند آمادگی کسب کنند. در بحث دیه نیز چنین است. در واقع اولا به عنوان نگاه نوعی به زنان و مردان، یک وضعیت متمایز زن و مرد را در بین نوع افراد و نه یکایک افراد زن و مرد اقتضاء می کند و ثانیا زندگی زن و مرد و حقوق و وظایف آنها با مقدمات تمهیدات قبل و بعد یک روند است و نه یک جریان مقطعی و موقت به چند سال. 
بنابراین زن و مرد در همه احکام متمایز هستند و نه همه احکام اختصاصی بین زنان، مشترک بین همه زنان بدون در نظر گرفتن وضعیت تأهل یا تجرد آنان است. علاوه بر نکات فوق الذکر گفتنی است که: 
۱. بدیهی است که تفاوت هایی در بین افراد جامعه از حیث درآمد، شغل، کار کردن زن، مجرد بودن، متأهل بودن، کودک و بزرگسال بودن وجود دارد. قانونگذار چنانچه بخواهد در مقام وضع قانون، همه اختلاف ها را در نظر بگیرد کاری غیر عملی و ناممکن است و اگر بخواهد بی توجه به هر گونه تفاوت و اختلافی باشد، خلاف ضرورت تشریع و تقنیین است و مصلحت ها آن طور که باید تأمین نمی شود، از این رو قانونگذار قانون را برای نوع افراد جامعه وضع می کند نه افراد و گروه های معدود که متناوب در هر حال تغییرند. البته در مقام عمل و اجرای قانون، باید شرایط و اوضاع و احوال افراد در نظر گرفته شود. 
حاصل آن که اسلام، با توجه به همه جوانب، قانون کلی را برای نوع زن و مرد وضع کرده و تفاوتی بین آن دو قرار داده است و در این بین حالات افراد و گروه ها را به علت غیر ممکن بودن، در نظر نگرفته است. 
۲. گستره حکمتی که برای تفاوت ارث بیان شد، با توجه به این که غالب مجردها ازدواج خواهند کرد، در همه جا جاری است، زنان چه در هنگام مجرد بودن و چه غیر آن، پس از تملک ارث حق دارند آن را برای خود نگهدارند و حتی پس از ازدواج نیز می توانند از بخشش آن به همسر یا خرج آن در منزل امتناع کنند؛ اما مردها، اگر چه در سنین کودکی وارث مالی شوند، پس از ازدواج موظفند، خانواده را در آن شریک کنند. ضمن آن که پسران موظفند نفقه پدر ومادر را در صورت نیاز، بپردازند و هم چنان که گفته شد، پس از رسیدن به سن قانونی باید خودشان نفقه خود را تأمین کند. 

منبع : سامانه پاسخگویی به سوالات و شبهات دینی

ارسال یک پاسخ

توجه داشته باشید: آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نظر شما پس از تایید مدیر منتشر خواهد شد.