ریشه ” یا علی ” گفتن چیست؟

یا علی گفتن کنایه از چیست؟

یا علی
0 850

چرا در حضور فردی سُنّی “یا علی” می گوییم، می پرسند چرا “یا خدا” نمی گویید، در صورتی که علی(ع) بنده خدا است. ریشه “یا علی” گفتن چیست؟

یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللّهَ وَابْتَغُواْ إِلَیهِ الْوَسِیلَهَ … ﴿۱﴾
ای کسانی که ایمان آورده‏ اید پرهیزگاری پیشه کنید و وسیله ‏ای برای تقرب به خدا انتخاب نمائید …

۱. معصومین واسطه فیض حق بر بندگان هستند. و هنگامی که ما این بزرگواران را خطاب قرار می دهیم و از آنان کمک می طلبیم در واقع آنان را واسطه بین خود و پروردگار قرار می دهیم چرا که انسان کامل آینه تمام نماى اسما و صفات حضرت حق و جلوه و مظهر جلال و جمال پروردگار است. توسل به انسان کامل، در حقیقت توجه به جلال و جمال خدا و توسل به چشمه فیض او است.
۲. به دلیل ویژگی های خاص امام علی علیه السلام و رشادت ها و شجاعت های این بزرگوار ، بسیاری از شیعیان ، کارهای خود را متبرک به نام ایشان می کنند و می گویند “یا علی” و منظورشان این است که ای مولا و سرور ما ، ای بنده مخلص خدا دست ما را بگیر و از خدای قادر و رحیم تقاضا کن تا ما را دستگیری کند و در این کار موفق شویم.در واقع با این جمله ” یا خدا ” می گوییم و از خداوند کمک می خواهیم اما چون امام علی علیه السلام در پیشگاه خداوند دارای احترام و آبرو است ایشان را واسطه قرار می دهیم.

۳. این رفتار و گفتن نام اولیا و معصومین فقط منحصر به هنگام برخواستن و بلند شدن نیست. به عنوان نمونه بسیاری از ورزشکاران قبل از ورود به میدان مسابقه نام مبارک ” یا علی” ، “یا اباالفضل” ، “یا حسین”، “یا فاطمه زهرا” و …. را به زبان می آورند.یا در زمان دفاع مقدس رمز بسیاری از عملیات ها ، نام مقدس معصومین بود و ….

۴.در روایات بسیاری یاد خدا و اولیای الهی، عبادت معرفی شده است از جمله:
سَعْدِ بْنِ طَرِیفٍ عَنِ الْأَصْبَغِ بْنِ نُبَاتَهَ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ یَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ذِکْرُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ عِبَادَهٌ وَ ذِکْرِی عِبَادَهٌ وَ ذِکْرُ عَلِیٍّ عِبَادَهٌ وَ ذِکْرُ الْأَئِمَّهِ مِنْ وُلْدِهِ عِبَادَهٌ الْخَبَرَ (۲)ابن عباس می گوید: پیامبر اکرم فرمود: یاد خدا عبادت است و یاد من عبادت است و یاد علی عبادت است و یاد امامان که از فرزندان او هستند عبادت است.

در این حدیث مبارک و احادیث مشابه آمده است که یاد مولی الموحدین امیرالمؤمنین علی علیه السلام و نگاه به چهره ایشان عبادت است. چرا که یاد علی علیه السلام باعث می شود که انسان به یاد عظمت و بزرگی خداوند بیفتد.

پرسش : أُولَئِکَ الَّذِینَ یدْعُونَ یبْتَغُونَ إِلَى رَبِّهِمُ الْوَسِیلَهَ أَیهُمْ أَقْرَبُ وَیرْجُونَ رَحْمَتَهُ وَیخَافُونَ عَذَابَهُ إِنَّ عَذَابَ رَبِّکَ کَانَ مَحْذُورًا(الإسراء/۵۷)
آن کسانی را که ایشان می‏خوانند [خودشان ] به سوی پروردگارشان تقرب می‏جویند [تا بدانند] کدام یک از آنها [به او] نزدیکترند و به رحمت وی امیدوارند و از عذابش می‏ترسند چرا که عذاب پروردگارت همواره در خور پرهیز است
علی خودش مانند بقیه به خدا تقرب می جسته و از عذاب او می ترسیده است حال چطور شد که در جای خدا او را می نشانید شما شیعه ها باید در برابر خدا پاسخگو باشید.

پاسخ :

۱. آیه ای که به آن استناد کرده اید در مقام بیان این نکته است که :
مساله توسل ودست به دامن شدن به بعضى از مقربین درگاه خدا به طورى که از آیه یا ایّها الّذین آمنوا اتّقوا اللّه وابتغوا الیه الوسیله برمى آید عمل صحیحى است وغیر از آن عملى است که مشرکین بت پرست مى کنند، چرا که آنان متوسل به درگاه خدا مى شوند، ولى تقرب وعبادت را نسبت به ملائکه وجن واولیاى انس انجام مى دهند، وعبادت خداى را ترک مى کنند، نه اورا عبادت مى کنند ونه به اوامیدوارند ونه از او بیمناک ، بلکه همه امید وترسشان نسبت به وسیله است ، ولذا تنها وسیله را عبادت مى کنند، وامیدوار رحمت وسیله وبیمناک از عذاب آن هستند آنگاه براى تقرب به آن وسیله ، که به زعم ایشان یا ملائکه است ویا جن ویا انس متوسل به بتها ومجسمه ها شده خود آن خدایان را رها مى کردند، وبتها را مى پرستیدند، وبا دادن قربانیها به آنها تقرب مى جستند.

ادعاى اصلیشان این بود که ما به وسیله بعضى از مخلوقات خدا، به درگاه اوتقرب مى جوئیم ولى در مقام عمل آن وسیله را به طور مستقل پرستش نموده ، از خود آنها بیمناک وبه خود آنها امیدوار بودند، بدون اینکه خدا را در آن منافع مورد امید، وآن ضررهاى مورد بیم موثر بدانند، پس در نتیجه بتها ویا خدایان را شریک خدا در ربوبیت وپرستش مى دانستند.(۳)

۲. محل اختلاف ما و شما این جا است که شما گمان می کنید که مدد خواستن و توسل یعنی این که کسی را جای خدا نشاندن . در صورتی که همان گونه که بارها و بارها در تاپیک های مختلف گفته شده ، تقرب جستن به بزرگان اصلا به معنای الوهیت دادن به آنان نیست .
اگر شیعه واسطه هاى فیض را، فاعل مستقل از اراده و قدرت خدا بداند دچار شرک گشته است و باید پاسخگو باشد .در صورتی که شیعه ، واسطه های فیض را فاعل مستقل نمی داند و فاعل بودن آنان وابسته به قدرت و اراده خداوند است. در نتیجه این حاجت خواستن، شرک نیست .

—————————
۱. مائده/۳۵.
۲. مستدرک‏ الوسائل/ج۵/ص۲۸۳.
۳. ترجمه تفسیر المیزان ،ج ۱۳ ،ص۱۷۹-۱۸۰.

منبع : پرسمان قرآن

ارسال یک پاسخ

توجه داشته باشید: آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نظر شما پس از تایید مدیر منتشر خواهد شد.