فرق موسیقی مبتذل و غیر مبتذل چیست؟

0 147

نسبت حلال دانستن موسیقی به طور مطلق به راحل عظیم الشأن حضرت امام خمینی(ره) کذب و افتراء است. امام(ره) معتقد به حرمت موسیقی مطرب و لهوی مناسب با مجالس لهو و معصیت بودند و نظر ما هم همین است. ولی اختلاف در دیدگاه‏ها از تشخیص موضوع نشأت می‏گیرد، زیرا تشخیص موضوع موکول به نظر خود مکلف است. گاهی نظر نوازنده با نظر شنونده تفاوت پیدا می‏کند که در این صورت موسیقی هایی که به تشخیص مکلف لهو و مناسب با مجالس گناه است، گوش دادن به آن برای او حرام است. و اما صداهای مشکوک محکوم به حلیت هستند و پخش از رادیو و تلویزیون به تنهایی، دلیل شرعی به مباح و حلال بودن آنها محسوب نمی‏شود. (استفتائات مقام معظم رهبری، تک جلدی، سؤال ۱۱۳۹)

شنیدن و نواختن موسیقی مطرب حرام است و صداهای مشکوک مانع ندارد و خرید و فروش آلات مختص به لهو جایز نیست و در آلات مشترک اشکال ندارد. (استفتائات حضرت امام (ره)، ج ۲، شماره ۲۵)

اگر افراد شنونده و بیننده تشخیص دهند، موسیقی که از رادیو و تلویزیون پخش می‏شود از نوع موسیقی مطرب لهوی مناسب با مجالس لهو و گناه است و یا دیدن فیلمی که از تلویزیون پخش می‏شود، مفسده دارد، دیدن و شنیدن آنها برای آنان جایز نیست و مجرد پخش از رادیو و تلویزیون حجّت شرعی برای جواز محسوب نمی‏شود. (اجوبه الاستفتائات، سؤال ۱۱۹۴)
هر موسیقی که به نظر عرف موسیقی لهوی و مطرب و مناسب با مجالس عیش و نوش باشد، موسیقی حرام محسوب می‏شود و فرقی نمی‏کند که موسیقی کلاسیک باشد یا غیر کلاسیک. تشخیص موضوع هم موکول به نظر عرفی مکلف است و اگر موسیقی این گونه نباشد به خودی خود اشکال ندارد. (اجوبه الاستفتائات، س ۱۱۲۸)

مطلب قابل توجه این است که به شهادت تاریخ و علماء علم‏الاجتماع گرایش جامعه به لهو و لعب و طرب و خوشگذرانی و کارهای مهیّج شهوات و بازی‏های لغو فی حد نفسه خطرناک و موجب سقوط اجتماع و مانع از توجّه به امور اصیله و اصلیه‏ای است که برای تمدّن و ترقّی هر قوم لازم است اشتغال به ملاهی اگر فقط فی‏الجمله هم آزاد باشد برای این که فرهنگ کار و ابتکار و سعی و تلاش یک جامعه را ضعیف سازد کافی است و خود به خود اگر جهات بازدارنده، مثل تعالیم مذهبی نباشد گسترش پیدا می‏کند و کار بسیار خطرناک این است که از خود این برنامه‏ها ترویج شودو به اشخاص در این عرصه‏های نوازندگی یا خوانندگی یا بازی‏های مثل شطرنج جایزه و امتیازات داده شود و این ترویجات در برنامه ‏های فرهنگی قرار بگیرد.

تاریخ به ما نشان می‏دهد که در هر ملت این جریان و رغبت به این امور شیوع یافت آن ملّت رو به زوال و انحطاط می‏گذارد وقتی یک کشاورز و یک صنعتگر و یک کارگر یا آموزگار در روستا با تحمّل ناملایمات بسیار به شغل خود مشغول است ببیند که شطرنج بازها جوائزی دریافت می‏دارند به جای آن مشاغل پرزحمت و مرارت، به شطرنج و بازی‏های دیگر علاقمند می‏شوند که هم بازی و سرگرمی و اقناع جنبه‏های نفسانی است و هم مشغول تشویقات و جوایز و شرکت در مسابقات آنچنانی است ما مسلمان‏ ها باید از تاریخ اندلس (اسپانیا) اسلامی عبرت بگیریم کشوری که به وسیله طارق بن زیاد غلام موسی ابن نصیر یکی از شیعیان اهل‏بیت علیهم‏السلام فتح شد و به آن تمدن بزرگ رسید در اثر شیوع لهو و لعب آن عزّتی که در اثر خودسازی اسلامی و تجنّب از ملاهی داشتند مبدّل به ذلّت شد و دشمن از طریق فتح باب مجالس لهو مطرب و فحشاء و خوانندگی و نوازندگی و محافل عیش و عشرت وارد عمل شد و همت و عزائم و غیرت و مردانگی جامعه را سست و آنان را برای قبول نفوذ دشمن در ابعاد مختلف آماده کرد و موجب شد که تمدّن اسلامی در آن منطقه پایمالِ غفلت و اشتغال به ملاهی و بی تفاوتی آنها نسبت به مجد و عزّت و استقلال اسلامی گردد

به هر حال ترویج از این برنامه‏ ها و ترغیب جوانان از دختر و پسر به نوازندگی و آموزش دادن و آموختنِ استفاده از انواع آلات لهو مطرب و تأسیس اماکنی به نام هنرسرا یا فرهنگسرا و به صحنه آوردن زنان و مردان به نام همخوانی و غیره همه خلاف مصلحت یک جامعه رشید و ترقی خواه مثل جامعه بزرگ ماست که بر اساس الهام از تعالیم اسلام این انقلاب بزرگ را به وجود آورد و جهان را به اسلام و کارسازی تعالیم آن متوجه کرده است و می‏خواهد در میدان علم و صنعت و قدرت با اتکا به اخلاق در برابر دشمنان قوی پنجه استقامت کند و مواضع انسانی و استقلال خود را بیش از پیش محکم و استوار سازد. آوردن این برنامه‏ها در متن اهداف بعض مؤسسات و ترویج از به اصطلاح هنرمندان و بزرگداشت کسانی که در این معاصی در گذشته و حال عمر خود را ضایع کرده‏اند اشتباه است و محصول آن انحطاط اخلاقی و بازداشتن جوانان با استعداد از تحصیل علوم و صنایع می‏باشد.
(مسائل جدید تألیف سید محسن محمودی، به نقل از جامع الاحکام، حضرت آیت الله صافی گلپایگانی، ج ۱، ص ۲۹۱)

 

منبع : سامانه پاسخگویی به سوالات و شبهات دینی

مطالب مرتبط

ارسال یک پاسخ

توجه داشته باشید: آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نظر شما پس از تایید مدیر منتشر خواهد شد.