مختصری از زندگی آیت الله سیستانی مخصوصاً در زمان رژیم بعث عراق و صدام

آیت الله سیستانی
1 873

مختصری از زندگی آیت الله سیستانی مخصوصاً در زمان رژیم بعث عراق و صدام

مرجعیت دینی نزد شیعه امری بزرگ و خطیر شمرده می‌شود. هر کسی نمی‌تواند به این درجه نایل آید مگر با تلاش‌های چشمگیر علمی و تقوا که دو بال مهمّ یک عالِم محسوب می‌گردد. برای رسیدن به اجتهاد و مرجعیت، مراحل زیادی را یک عالم باید طی کند: مرحله مقدماتی، سطح و خارج که چندین سال طول می‌کشد و سرانجام رسیدن به حدّی که قادر به درک و استنباط احکام الهی از منابع (قرآن، سنت، عقل، اجماع) باشد.

یکی از مراجع عالیقدر شیعه در حال حاضر حضرت آیت الله سیستانی می‌باشد که در کشور عراق اقامت گزیدند و بسیاری از شیعیان در کشورهای عربی و حوزه خلیج فارس، لبنان، آفریقا و جاهای دیگر مقلّد ایشان هستند.
آیت الله سیستانی در ربیع الاول سال ۱۳۴۹ هجری قمری در مشهد بدنیا آمدند. ایشان دروس ابتدایی و مقدمات و سطح و خارج را در مشهد گذرانیده و در درس خارج محقق میرزا مهدی اصفهانی (ره) شرکت نمود.

گویا درس خارج مشهد عطش علمی وی را سیراب نمی‌کرده، بنابراین در سال ۱۳۶۸ هجری قمری برای شرکت در درس خارج مرجع عالی قدر شیعه آیت الله بروجردی (ره) به قم منتقل می‌شوند و همچنین از محضر آیت الله کوه کمره‌ای (ره) استفاده می‌کنند. وی در سال ۱۳۷۱ هجری قمری به نجف می‌روند و از محضر آیات عظام و اساتید فن: حکیم، آیت‌الله خویی و شیخ حسین حلی (رضوان الله تعالی علیهم اجمعین) استفاده می‌کنند. ده سال در درس خارج فقه و اصول آقای خوئی و یک دوره اصول کامل در درس آقای شیخ حسین حلی شرکت نموده و سرانجام موفق می‌شوند در سال ۱۳۸۰ قمری از محضر این حضرات اجازه اجتهاد دریافت کنند.
در سال ۱۳۸۱ هجری قمری به بحث و تدریس درس خارج فقه و بدنبال آن شرح کتاب عروهالوثقی پرداختند. در سال ۱۳۸۴ هجری قمری به تدریس خارج اصول پرداخته و تا ۱۴۱۱ هجری قمری سه دوره آن را تمام کردند.

صدام حسین که معاونت شورای فرماندهی حزب بعث را بر عهده داشت و مرد شماره دو عراق بود در ژوییه ۱۹۷۹ میلادی. حسن البکر، رئیس جمهور وقت را، آرام از صحنه سیاست کنار نهاد و این در حالی بود که تنها پنج ماه از حکومت تازه تأسیس جمهوری اسلامی ایران می‌گذشت.(۱) وی که از روحیه سرکوبگرانه و دیکتاتوری برخوردار بود جوّ اختناق و فشار مخصوصاً بر شیعیان وارد می‌کرد. صدام بعد از جنگ ۸ ساله علیه ایران، شروع به سرکوب شیعیان عراق کرد و دست به جنایات و کشتار وحشیانه زد و بسیاری از علمای بزرگ شیعه را حبس و به شهادت رساند، بطوریکه وحشت سراسر کشور عراق را فرا گرفت.

در این جو اختناق شیعیان به خصوص علماء و از جمله حضرت آیت الله سیستانی شروع به تدریس و تربیت شاگردان و رسیدگی به مشکلات مردم پرداختند. می‌توان شروع حکومت صدام را همزمان با اخذ اجازه اجتهاد ایشان بیان کرد که بعداً در سال ۱۳۸۱ هجری قمری به تدریس درس خارج فقه مشغول و از سال ۱۳۸۴ هجری قمری تا ۱۴۱۱ هجری قمری سه دوره درس خارج اصول را به پایان بردند.

در این دوره اختناق معظم له با احتیاط کامل به فعالیتهای فرهنگی و علمی مجدانه ادامه داده و به تربیت شاگردان در علوم دینی همت نمودند. «ایشان که از جمله شاگردان برجسته آیت الله خوئی بودند»(۲)، در تربیت شاگردان مبرز و برجسته نقش مهمی ایفاء نموده و عصر اختناق صدام و شرایط اجتماعی و سیاسی کشور عراق را از نزدیک مشاهده کرده و به مبارزه با مشکلات فرهنگی و اجتماعی مردم پرداخته و از انحرافات اجتماعی و عقیدتی مردم با آگاهی کامل جلوگیری نمودند.
در جو پریشان دوران آن دیکتاتور مستبد، آیت الله سیستانی ضمن مبارزات فرهنگی بر علیه کمونیسم تحت رهبری حضرت آیت الله خوئی مرجع بزرگ شیعه نسبت به پاسخگویی در جهت سوالات شرعی شیعیان شرکت داشته و از جمله اعضای هیئت استفتاءات و مشاوران بسیار نزدیک به مرجع عالی قدر آقای خویی بودند. بر همین اساس ایشان بعد از رحلت آیت الله خوئی، به عنوان مرجع شیعه معرفی شدند.

در سایت اینترنتی آیت الله سیستانی مطلبی با عنوان «شهاده سنی للسید السیستانی» وجود دارد که این مرد سنّی نقل می‌کند که از نزدیک و بدون مزاحمتی با ایشان دیدار کرده در حالی که ایشان در کمال سادگی و بدون تشریفات در یک اتاق کوچک نشسته بودند و به مشکلات حضار رسیدگی می‌کردند و زندگی ایشان ساده و درب منزلشان به روی همه افراد باز بود.(۳)

آری! علماء اسلام همواره در کمال سادگی و به دور از تشریفات حال زندگی می کنند و درب منزل ایشان به روی همه افراد باز است به طوری که ایشان حتی مورد سوء‌قصد قرار گرفته‌اند ولی به حمد الهی خطر از ایشان بدور ماند.
با اشغال عراق توسط آمریکائی ها اوضاع سیاسی، فرهنگی عراق تغییر کرده و ایشان به عنوان مرجعیت بزرگوار و فردی که در سرنوشت مردم عراق دخیل هستند حضور فعال دارند. و با تحمل مشکلات در سنین کهولت وظایف سنگینی را عهده دار هستند. خداوند وجودشان را از بلاها حفظ فرماید.

آیت الله سیستانی دارای آثار علمی و فقهی فراوانی هستند که از جمله آنها می‌توان به:

۱. شرح عروهالوثقی.
۲. کتاب القضاء.
۳. نماز مسافر.
۴. رساله عملیه.
۵. احکام حج و عمره و … اشاره کرد که بیشتر جنبه فقهی دارند.

بنابراین آیت الله سیستانی در مشهد متولد و دروس مقدماتی و سطح را در مشهد و در ادامه به قم می‌روند. سپس به حوزه نجف رفته و از محضر اساتید از جمله مرجع بزرگ شیعه آیت ا… خوئی استفاده از جمله شاگردان خاص ایشان محسوب می‌شوند. در طول حکومت صدام که فضای اختناق و فشار بر شیعیان بوده است، ایشان به فعالیت علمی و تربیت شاگردان پرداختند. در ضمن از اوضاع فرهنگی و اجتماعی مردم عراق غافل نمانده و با کمونیسم به مبارزه برخاستند و در حل مشکلات مردم دریغ نورزیدند.

 

پاورقی:

۱. دفتر ادبیات انقلاب اسلامی، روز شمار انقلاب اسلامی، حوزه هنری سازمان تبلیغات، چ اول ۷۶، تهران، ۷۶، ج۱، ص۴۷۳.
۲. گروهی از نویسندگان، یادنامه حضرت آیت العظمی خویی، مؤسسه خیریه آیت الله خویی، قم، چاپ اول، ۷۲، ص ۷۲.
۳. نمرودی، سید محمد صالح،ص ۱۳.
منبع: نرم افزار پاسخ – مرکز مطالعات و پاسخ گویی به شبهات

1 نظر
  1. امیر می گوید

    سلام
    مطلب مناسب وخوبی بود اما چندتا نقطه ضعف اشت. ازجمله پارگراف زیر:
    صدام حسین که معاونت شورای فرماندهی حزب بعث را بر عهده داشت…….
    که هم از نظر دستوری اشکال دارد و هم ازنظر محتوا (ضعیف است)
    با آرزوی توفیق

ارسال یک پاسخ

توجه داشته باشید: آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نظر شما پس از تایید مدیر منتشر خواهد شد.