دین و اندیشه

  •  پاسخ :«مواسات» در احاديث اسلامى ، دو معنا دارد :

    الف ـ همدردى با ديگران در نيازها و مشكلاتشان و سهيم ساختن آنان در بهره گيرى از امكانات زندگى خويش ، چنان كه در حديثى از امام صادق عليه السلام در بيان سپاهيان خرد و نادانى ، آمده است :

    وَ المُواساة و ضِدّهَا المَنع .[۱]

  •  پاسخ : تأمّل در احاديث، نشان مى دهد كه ارزش اخلاقى «مواسات» ، به دو ريشه باز مى گردد :

    اوّل . اصالت و شرافت خانوادگى ، كه زمينه رشد همه فضايل اخلاقى و از جمله مواسات است و به فرموده امام على عليه السلام :

    إنَّ مُواساةَ الرِّفاقِ مِن كَرَمِ الأَعراقِ .[۱]

  •  پاسخ : از نگاه احاديث اسلامى ، مواسات مالى ، موجب بقاى محبّت و پيوند برادرى ، بركت يافتن مال و زياد شدن روزى مى شود و برجسته ترين اثر مادّى آن ، ريشه كن شدن فقر و نياز از جامعه بشرى است ، چنان كه امام باقر عليه السلام مى فرمايد :

    أما لَو فَعَلتُم مَا احتَجتُم .[۱]

  •  پاسخ : بر پايه عموميت رحمت الهى و وعده صريح خداوند در آيه ۵۳ زمر،[۱]هر گناهكارى بايد به غفران الهى اميدوار باشد و توبه و انابه را از ياد نبرد.

  •  پاسخ : قرآن كريم ، همه پديده هاى عالم هستى را آيه هاى روشن و نشانه هاى آشكار و راه نمايان صريح بر وجود آفرينشگر هستى مى داند ، به اين معنا كه همه پديده ها از ريزترين ذرات تا بزرگ ترين كهكشان ها و از اتم تا عظيم ترين اجرام آسمانى ، و از پديده هاى ديدنى و ناديدنى ، همه و همه ، آفريده شده اند تا نش

  •  پاسخ : درك تجلّى آفريدگار در آينه آفريده ها ، به تناسب ميزان استعداد ديد انسان ، قوّت و ضعف دارد . هر گاه موانع شناخت در انسان ، كمتر و توان رؤيت عقلى و قلبى بيشتر باشد ، تجلّى آفريدگارِ خجسته و والا در آينه آفريده ها در حس ، بيشتر و در درك ، عميق تر است .

  •  پاسخ : خوردن و نوشيدن به هنگام افطار و سحر ، جانْ مايه روزه دارى است .

  •  پاسخ : ماه رمضان ، بجز نافله هاى نمازهاى پنجگانه ، نافله هايى دارد. روايات اهل بيت عليهم السلام ، بر نافله هاى ديگرى در اين ماه ، تشويق و توصيه دارند كه از اين قرار است:

    ۱. افزودن بر نماز[هاى مستحبّى] به طور كلّى ،[۱]

    ۲. دو ركعت نماز در هر شب ،[۲]

  •  پاسخ : درياى عظمت شخصيّت والاى امير مؤمنان على بن ابى طالب عليه السلام گسترده تر و ژرف تر از آن است كه به توصيف آيد يا قلم ، توان بيان آن را داشته باشد و يا انديشه به ژرفاى آن دست يابد. او كسى است كه مى فرمود:

  •  پاسخ : اوّل . غسل کردن و طهارت داشتن پیش از ورود به حرم .

     شیخ مفید ، گفته است که اگر غسل زیارت کننده ، باطل شد ، دوباره غسل کند . [۱]

  •  پاسخ : آزمايش و گرفتارى، از يك سو مستلزم نوعى فرسايش ، آسيب و دگرگونى ظاهرى و از سوى ديگر، مايه سنجش و ارزيابى است .

  •  پاسخ :آدم عليه السلام ، پدر نسل موجود از انسان ها در زمين و نخستين پيامبر الهى است كه در زمين مبعوث گشت .

  •  پاسخ : زندگىِ نوح عليه السلام با بار گران رسالت در بيش از هزار سال در ميان قومى نافهم و سركش و مستكبر و لجوج كه تنها نهصد و پنجاه سال آن، پيش از توفان معروف بوده ، مملو از صحنه هاى سخت و پرچالش و ناگوار است .

  •  پاسخ : برخى جادوگران و خواب گزاران دربار نمرود، پيشگويى مى كنند كه كودكى متولّد مى شود كه بساط ملك وى را بر باد خواهد داد . از اين رو نمرود براى دوره اى، مانع از باردارى زنان مى گردد .

  •  پاسخ :

  •  پاسخ : دست تقدير خداى حكيم، چنين رقم مى زند كه يوسف زيباروى و دُردانه پدر، در ساليان آغازين كودكى ، از سوى عمّه اش ـ كه او را به شدّتْ دوست مى دارد ـ ، به دزدى متّهم شود تا بدين بهانه او را از پدر ، جدا ساخته، با خود نگه دارد .

  •  پاسخ :

    آشنايى با ابعاد ابتلائات موسى عليه السلام ، پيشوا و منجى بنى اسرائيل ، نيازمند توجّه به دو نكته است :

  •  پاسخ : يونس بن متّا عليه السلام كه در دوره نخست نبوّتش، با تكذيب و سركشى قوم خود، مواجه مى شود و جز اندكى، بدو ايمان نمى آورند ، به مرور از هدايت و اصلاح سركشان امّتش، نوميد مى گردد و براى آنان درخواست عذاب مى نمايد .

  •  پاسخ : جهاد داوود در ركاب طالوت ، بر ضدّ جالوت ، و قتل فرمانده و فرمان رواى كفر كه با مايه ايمان و توكّل همراه با درايت و قدرت و زبردستى انجام مى گيرد ، شرايط عمومى را براى فرمان روايى اين پيشواى الهى و جوان پارسا فراهم مى آورد تا در پرتو رهبرى وى ، مردم خداپرست بنى اسرائيل، از شرّ دشمنان كفركيش

  •  پاسخ : از آن جا كه جانشينى سليمان عليه السلام به جاى پدرش داوود عليه السلام ، مربوط به دوران استقرار حكومت است ، جهادها و پيكارها با مشكلاتى چندانى همراه نيستند ؛ زيرا گستردگى ملك او در اقاليم متعدّد و منطقه اى بس پهناور است و جِن و انس و پرندگان و ديگر جانوران را نيز به زير پرچم دارد ؛ ليكن مشك

  •  پاسخ : ايّوب عليه السلام ، چنان مقام رفيعى در شكيبايى و بردبارى و فرو خوردن خشم مى يابد كه ضرب المثل مى شود . در آغاز روزگارش، از نعمت و عافيت برخوردار بوده و هر چه بر نعمتش افزوده مى شود ، شكرش را افزون مى نمايد .

  •  پاسخ : در بخش ابتلائات ابراهيم عليه السلام به زمينه ابتلائات اسماعيل عليه السلام ، اشاره شده است . اختصاص لقب «ذبيح اللّه » براى اسماعيل ، تنها، فصلى از ابتلائات اين پيامبر مرسل و امام برگزيده الهى را حكايت مى كند .

  •  پاسخ : مكارم الأخلاق عن الباقر عليه السلام: خَتَنَ رَسولُ اللّهِ صلى الله عليه و آله الحَسَنَ وَالحُسَينَ عليهماالسلام لِسَبعَ أيّامٍ.[۱]

    مكارم الأخلاق از امام باقر عليه السلام: پيامبر صلى الله عليه و آله، حسن و حسين عليهماالسلام را روز هفتم تولّدشان، ختنه كرد.

  •  پاسخ : مجموعا چهار نفر به عنوان موذّن پيامبر صلى الله عليه و آله معرّفى شده اند: بلال ، ابن اُمّ مكتوم ، عبد العزيز اَصَم و ابو محذوره .

     علاوه بر اين احاديث ، ابن ابى شيبه ، از عبد الرحمان بن ابى ليلى نقل كرده است كه :

  •  پاسخ :

  •  پاسخ : نقل های فراوان و متواتر شیعی و سنّی به دست ما رسیده اند که نشان می دهند ماجرای سنگین شهادت امام حسین(ع)، تأثیراتی در عالم تکوین گذارده است.

  •  پاسخ : سِرجون بن منصور رومى ـ و گفته شده سرحون ـ ، نامش تعريب شده سرژيوس است و پدرش منصور ، كارگزار اموال بود. سرجون ، غلام معاويه و كاتب او و پسرش يزيد و عبد الملك بود. او مسيحى بود و به وى سرحه گفته مى شد. او كليسايى در بيرون «باب فراديس» داشت كه پس از فتح ]دمشق[ برايش ساخته شده بود.

  •  پاسخ : انقلاب مهدوى، بزرگ ترين انقلابى است كه گستره آن، سراسر جهان را فرا خواهد گرفت و در پرتو آن، همه ارزش هاى انسانى و اسلامى بر همه جهانيان حاكم خواهد شد.

  •  پاسخ :

  •  پاسخ : سعد بن مسعود ثَقَفى ، عموى مختار بن ابى عُبَيد ، از ياران هوشمند و وفادار على عليه السلام است و گفته شده از ياران پيامبر خدا نيز بوده است . برخى منابع از درگيرى او با عمّار بن ياسر ـ كه در زمان عمر ، فرماندار كوفه بود ـ خبر داده اند .

  •  پاسخ : سعيد ، جنگاورى دلير و قهرمانى كم نظير بود . او در جنگ هاى جمل و صِفّين ، شركت داشت و در جمل و صفّين ، امام عليه السلام او را به سردارى بنى هَمْدان گماشت .

  •  پاسخ : سعید بن عبد اللّه حنفی ، که از وی با نام های : سعد بن عبد اللّه حَنَفی و سعید بن عبد اللّه خَثعَمی یاد شده ، از یاران استوارگام امام حسین علیه السلام و از افراد نامدار حاضر در واقعه کربلاست .

  •  پاسخ : ابو محمد سفيان بن مصعب عبدى كوفى ، از سرايندگان براى اهل بيت پاك عليهم السلام است كه با ولا وشعرش، از نزديكان آن بزرگواران به شمار مى آيد و به خاطر خلوص نيّت و دل بستگى به آنان ، در پيشگاهشان مورد قبول است .

  •  پاسخ : واژه شناسى «سلام»

  •  پاسخ : سلمان بن ربيعه باهِلى ، اهل كوفه است. در جنگ قادسيّه حضور داشت. عمر بن خطّاب ، قضاوت شهر مدائن را به وى سپرد و او ، نخستين قاضى در عراق است. سپس ، او را بركنار كرد . او در نبرد با تركان ، شركت جُست و در فرمان روايى سعيد بن عاص در بَلَنْجَر در دوره خلافت عثمان ، كشته شد.

  •  پاسخ : ابو عبد اللّه سلمان فارسى يا همان سلمان محمّدى ، پارساى بيدار دل ، زاهد پاكْ سرشت ايرانى ، در رامهرمز به دنيا آمد ؛ امّا اصل او به اصفهان مى رسد .

  •  پاسخ : ابو صادق ، سُلَيم بن قيس هلالى عامرى از فقيهان ، محدّثان ، عالمان و بزرگان تابعيان است .

  •  پاسخ : ابو مطرّف سليمان بن صُرَد بن جون خُزاعى، از صحابه پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و يكى از بزرگان بارز شيعه در كوفه بود. وى در جنگ جمل، از امام على عليه السلام سرپيچى كرد و امام عليه السلام او را سرزنش كرد و به شدّت نكوهيد؛ ولى در جنگ صفّين، فرمانده جناح راست سپاه امام عليه السلام بود.

  •  پاسخ : سليمان بن قَتّه تيمى، هم پيمان بنى تيم بن مرّه مقرى، در سال ۱۲۶ هجرى، دردمشق در گذشت. نام پدرش حبيب بن محارب است؛ ولى نسبت او به مادرش داده شده است.

  •  پاسخ : واژه شناسى «سميع»

    صفت «سميع (شنوا) » ، فعيل به معناى فاعل و از ساخت هاى مبالغه و برگرفته از مادّه «سمع» است كه در اصل، شنيدن به وسيله گوش است. «سَمع» كه مصدر «سَمِع يَسمَع» است ، در معناى گوش نيز به كار مى رود.

  •  پاسخ :

  •  پاسخ :

  •  پاسخ :

    در روايات به انجام دادن تجارت و نهى از ترك آن توصيه شده است.

  •  پاسخ :عقيده جاهلانه به وجود شريكان متعدّد براى خداوند ـ كه همان بت ها بودند ـ عرب ها را بر آن مى داشت تا به ساختن بتكده ها و تأمين معاش خدمت گزاران آنها روى آورده، آنها را شريك زندگى خود قرار دهند و دارايى عمده خود (دام و زراعت) را با آنها تقسيم و سهمى را براى آنها در كنار سهم خداوند، معيّن كنند

  •  پاسخ : علّامه طبرسى قدّس سرّه مى گويد: در خبر شايعى از پيامبر صلى اللَّه عليه و آله آمده است كه فرمود: «به جاى تورات، [سوره هاى ]طِوال هفت گانه به من داده شد، و به جاى انجيل، [سوره هاى ]مَثانى ، و به جاى زبور ، [سوره هاى ]مِئون . همچنين به [سوره هاى ] ، مفصّل برترى داده شده ام».

  •  پاسخ : جهالت عميق اعراب پيش از اسلام، زمينه سودجويى سران و شيوخ آنان را فراهم آورده بود. طاغوت هاى جاهلى، در دوران فترت رسولان الهى، با نام سنّت هاى دينى و رسوم اجتماعى، از احساسات پاك مردم، سوء استفاده مى كردند و در جهت تأمين منافع خود، بدعتهايى را بنا نهادند.

  •  پاسخ : سُوَید بن عمرو بن ابی مُطاع خَثعَمی ، که با نام های : سُوَید بن عمر بن ابی مُطاع و سُوَید بن ابی مُطاع خَثعَمی نیز به او اشاره شده ، آخرین شهید از یاران امام حسین علیه السلام است .

     سید بن طاووس ، در باره چگونگی شهادت او می گوید :

  •  پاسخ :

  •  پاسخ : سیاست در مكتب اموى، عبارت است از «تشخیص هدف و به دست آوردن آن از هر راه ممكن». سیاستمداران جهان نیز در گذشته و حال، از واژه «سیاست» ، گویا چیزى جز این نمى فهمیده اند.

  • سيد محمد امام (جزايري)
    اشاره:

صفحه‌ها